دیپارتمنت ثقافت اسلامی

زندگی همه ملت ها دارای مفاهیم اساسی ای است که برای تحقق آن می کوشند ودر راه استحکام آن سعی ورزیده کوشش می کنند که مفاهیم مذکور درهمه ساحات فکری، اجتماعی، اقتصادی ودیگر ساحات زندگی آنها زنده ومتحرک نگهداشته  شود، برای تحقق این مطلب از وسایلی چون تألیف کتب، تدویرسمینارها وکنفرانس ها وپرو گرام ها ی تعلیمی وتربیوی ووسایل متنوع نشراتی استفاده نموده وبه شرح، توضیح وتوجیه این مفاهیم می پردازند وبلآخره می خواهند اساسات وخصایص این مفاهیم مختص به ملت خود را دراختیار دیگران بگذارند .

این مفاهیم اساسی ومطالبی که این مفاهیم متضمن آن است، در حقیقت ثقافت یک ملت را شکل مید هد، واز جانب دیگر زعمای فکری ودانشمندان ثقافت که با مفاهیم اساسی ملت ومردم خود آشنا اند ، وظیفه خود میدانند ودر راه نشر آن اقدام نموده این مفاهیم را از ساحات نظری مجرد در سطح واقعیت زنده قرار دهند تا بتوانند این مفاهیم به حیث مصدر فکروشعور آنها استقرار یابد ،سلوک وحیات عملی آنها را در زندگی شکل دهد .

تردیدی نیست که تاریخ هیچ ملتی بیاد ندارد که ملت ها درگذشته های تاریخ وزندگی امروز درنشر ثقافت خود اهمال را روا داشته باشند ویاخواسته باشند که ثقافت آنهادرسایه ای ثقافت دیگران محوگردد وثقافت دیگران بجای آن تبارزنماید روی همین اصل است که ثقافت یک ملت درخقیقت شکل زند گی همان ملت را معرفی می کند واین ثقافت است شخیصت یک  قوم را تبارز می دهد وچگونگی مسیرزندگی آنها را مشخص می سازد به این ترتیب ثقافت به سان عقیده است که بدان ایمان داشته باشند ومبادیی است که براساس آن حرکت می کنند ونظامی است که پیروی آن را برخود لازم گردانیده اند ومیراثه ای است که نمی خواهند آن را ازدست بدهند، آنها می دانند وقتی ملت وقومی ثقافت خود راازدست می دهد چنین ملت وقومی درقطارمرده گان شخصیت  قرارمی گیرند این جااست که ازدست دادن ثقافت را زوالی  می دانند که همه گان ازآن خوف داریم ، روی همین منظور دشمنان یک ملت همه وقت در کمین اند تاازطرق مختلف بتوانند جهت محکوم گردانیدن یک ملت نظام اجتماعی وساحات فکری آنها را ازمیان بردارند وثقافت خود را درمیان آنها رایج گردانند، در روشنی همین تحلیل عام  درمورد مدلول ثقافت، طبیعت واثرآن درحیات یک ملت میتوان درمورد اهمیت آن بیشتر عمیق گردیم

واژه ای ثقافت از کلمهء عربی " ثقف " گرفته شده که به معانی مختلفی چون مهارت یافتن ، تهذیب ، خرد مندی وراست نمودن چیز کچ آمده است، درقاموس های دری وا ژه ثقافت به معنای مهارت ، سرعت فهم ، زکاوت ودرک صحیح، وهم چنان به معنای تهذیت، تقویم، تادیب آمده است وازنگاه اصطلاحی  تمام علوم ، فنون و معارفی  که مهارت وزیرکی  درآن منظور باشد ثقافت گفته شده است

مؤلف فرهنگ (محیط المحیط ) میگوید: ثقافت به معنای مهارت داشتن در چیزی از نگاه علمی و عملی میباشد. وبه تعبیر ( معجم الوسیط ) ثقافت : داشتن مهاردرعلوم،  فنون و معارف است. قابل تذکر است که اصطلاح ثقافت امروز معادل کلمۀ فرهنگ در زبان دری، کلتور در( زبان فرانسوی ) وکلچر در( زبان انگلیسی ) استعمال می شود، ولی  کلمۀ فرهنگ نمیتواند که ترجمه، دقیق برای کلمه، ثقافت باشد.

بیکن تحت تأثیر اصطلاحات اسلامی مفهوم کلچر را  وسعت داده بنام کلچر سویلزیشن (culter civilsation ( که معادل معنای تهذیب وتمدن است می شناسد وبه این ترتیب روحانیت ، علم دین واخلاق را تحت این اصطلاح مطالعه می کند که به این ترتیب ثقافت ارتقای مادی، ذهنی، علمی واخلاقی انسان را دربرمی گیرد.

علمای تربیه می گویند: ثقافت عبارت ازمجموع افکار، معتقدات، تقالید،عادات، مهارت ها، طرز تفکر  فقه وامثال آن است .

مفهوم ثقافت  ازنگاه اسلام غیر ازآن مفهومی است که دانشمندان غربی درمورد آن ابرازنظرنموده اند.

ثقافت حاوی ارزشهاومفاهیمی است که تمام فعالیت های گذشته وموجوده امت اسلامی را به شمول دین، زبان، تاریخ ، مدنیت ، عبادات ، مناسک ، علم وحکمت، فنون وادبیات، سیروسیاحت ، امور زندگی، حقوق، عدل وانصاف ، رسم ورواج همه را دربرمی گیرد به این مفهوم اسلام هم دین است وهم ثقافت یاگفته می توانیم که دین وثقافت یک چیز است به مفهوم دیگر اسلام حقیقتی است دارایی دو نام یعنی (دین وثقافت ) که به این ترتیب دین وثقافت ازنگاه اسلام لازم وملزوم همدیگراند.

روح ثقافت اسلامی را معتقدات وجسم آن را  اعمال صالحه تشکیل می دهد که ما می توانیم ثقافت اسلامی را دراین آیینه  جمال آراء ملاحظه کنیم  خداوند جل جلاله می فرماید:}وَالْعَصْرِإِنَّ الْإِنْسَانَ لَفِي خُسْرٍإِلَّاالَّذِينَ آمَنُواوَعَمِلُواالصَّالِحَاتِ وَتَوَاصَوْابِالْحَقِّ وَتَوَاصَوْابِالصَّبْرِ { به این معنی : قسم به عصر که انسان همه درخسارت وزیان  است مگر آنان که به خداایمان آورده نیکو کارشدندوبه درستی وراستی وپایداری در دین یکدیگر را سفارش کردند(وبه حفظ دین واطاعت حق همدیگر را تشویق وترغیب کردند.

دانشمندان اسلامی در مورد ثقافت اسلامی تعریفات زیادی را بیان داشته اندکه خلاصه همه رامیتوان در تعریف ذیل مورد مطا لعه قر داد:

ثقافت اسلامی عبارت ازشناخت ضرورت های اعتقادی، عبادی،اخلاقی،اجتماعی اقتصادی اسلام است که دانستن آنها بصورت غیر تخصصی وجیبۀ هر فرد مسلمان میباشد. بادرنظرداشت اهمیت وجایگاه موضوع که درفوق ازآن تذکر رفت تدریس مضمون ثقافت اسلامی برای محصلان ونسل جوان درموسسات تحصیلات عالی ونیمه عالی یک ضرورت مبرم ومهم می باشد بناء مقامات ذیصلاح ایجاد دیپارتمنت ثقافت اسلامی را درسال 1374درسطح مؤسسات تحصیلات عالی تصویب نمودند

دیپارتمنت ثقافت اسلامی پوهنتون پولیتخنیک کابل یکی از یکی از برجسته ترین دیپارتمنت عمومی بوده که درسال 1374ه ش درسطح پوهنتون پولیتخنیک کابل  در چوکات پوهنحی ساختمانی پوهنتون پولی تخنیک کابل به منظور ارتقا وبلند بردن سطح دانش وبینش اسلامی وتثقیف محصلان وانجنیران مسلمان با فرهنگ والای وغنی اسلامی ایجاد گردید .

دراین دیپارتمنت مضامین ثقافت اسلامی ازسمستر اول الی  سمسترهشتم بالترتیب مضامین جهان بینی اسلامی ،فلسفه عبادات، نظام اخلاقی اسلام، نظام سیاسی اسلام، نظام اجتماعی اسلام، نظام اقتصادي اسلام ،قرآن وعلوم  معاصرو تمدن اسلامی هشت کریدت در هشت سمستر در پوهنحی های ساختمانی،الکترومیخانیک، جیولوجی ومعادن، تکنالوژیکیمیاوی، کمپیوترساینس وانفورماتیک انجنیری ساختمانهای ترانسپورتی  وجوماتیک وکدستر  تدریس می گردد.

دیپارتمنت ثقافت اسلامی باداشتن استادان با درک وبا احساس توانسته است محصلان وانجنیران مسلمان را با روحیه ومعنویات اصیل اسلامی با شناخت ودرک صحیح ودرست از اسلام عزیزوجهان بینی اسلامی با در نظر داشت خواسته های عصر وزمان با بلند ترین معیار های اخلاقی، وطن دوستی، حب وطن عمران وآبادی کشور، خدمت به جامعه وهم نوع خویش همراه با حسن نیت ،صداقت وامانت دا ری تربیه نماید ودرچندین دوره برای خدمت به جامعه تقدیم نموده ومینماید .

تعداداستادان این دیپارتمنت اکنون به شش تن میر سد که  از رشته های تعلیمات اسلامی ، فقه وقانون پوهنحنی های شرعیات پوهنتون کابل وپوهنتون دعوت و جهاد  به سویه لیسانس ماستر  فارغ التحصیل گردیده اند ورتب علمی فعلی شان قرارذیل میباشد:

  1. پوهنمل محمدایوب ( ا واب ) آمردیپارتمنت
  2. پوهندوی عبدالله (زاهدی) عضو دیپارتمنت
  3. پوهندوي محب الله(میدانی) عضو دیپارتمنت
  4. پوهنیارعبدالحلیم (حکیمی) منشي و عضو دیپارتمنت
  5. پوهنیارعبدالوکیل (عیار) عضو دیپارتمنت
  6. پوهنیار سعیدالرحمن (احساس) عضو دیپارتمنت

 

اهداف آموزش مضمون ثقافت اسلامی

فراگیری ثقافت اسلامی برای یک مسلمان کاملا ضرور یست زیرا اهداف ذیل را در قبال دارد:

  1. تربیه کادر های جوان با دانش اصيل اسلامي؛
  2. پرورش کادر ها با روحیه  اسلامي،وطن دوستی و اخلاق نیکو ؛
  3. فهم و استحکام عقیدۀ اسلامی برای محصلان؛
  4. تفهيم درست عبادات اسلامی برای محصلان؛
  5. تربیه، شخصیت اسلامی محصلان؛
  6.  دفاع از معتقدات وارزش هاي اسلام؛
  7. ا نجام تحقیقات عملی پیرامون موضوعات مختلف دینی – اجتماعی و اقتصادی؛
    8- تاکید بر سماحت و اعتدال در اسلام در خلال دروس مضمون ثقافت اسلامی؛
    9- پاسخ دهی علمی و اکادمیک به سوالات و پرسش های دینی جوانان؛
    10- تلاش در راستای تبیین احکام دینی و توضیح آن با زبان علم و فرهنگ متعالی؛
    11- ترویج فرهنگ اسلامی در بین جوانان و زدودن آثار فرهنگ های بیگانه و غیر اسلامی؛
    12- پخش فرهنگ اعتدال و دیگر پذیری در بین جوانان و مذاهب مختلف جهان اسلام؛
    13- آراسته کردن محصلان با معلومات ناب اسلامي؛

14- زدودن افکار رحبانیت و افراط و تفریط که فعلاً عالَم اسلامی از آن رنج میبرد؛

اهداف عمده ديپارتمنت ثقافت اسلامي

  1. تربیه کادر های جوان با دانش اصيل اسلامي.
  2. پرورش کادر ها با روحیه  اسلامي،وطن دوستی و اخلاق نیکو .
  3. ارتقای ظرفیت اساتید .
  4. تحهیز دیپارتمنت با تکنالوژی جدید تدریس و تحقیق و حفظ و مراقبت آنها .
  5. توسعه کار برد متداوم روش جدید تدریس .
  6. فراهم سازی فضای مناسب اجتماعی و اخلاقی و جلوگیری از تمام انواع تعصبات در محیط اکادمیک .
  7. تالیف و ترحمه کتب ومواد درسی جدید .
  8. استخدام اعضای کادر علمی براي دیپارتمنت  به اساس ضرورت .
  9. اجرای پروژه های تحقیقاتی .
  10. ایجاد روابط توامیت ها و همکاری های علمی ؛ تحقیقی و اکادمیک با ديپارتمنت های ثقافت اسلامي داخل و خارج از کشور .
  11. استخدام ؛ تربیه و تشویق كارمندان اداري خدماتي برای دیپارتمنت.
  12. تهيه وسايل طباعتی و نشراتی ديپارتمنت.
  13. ایجاد ویب سایت معیاری براي ديپارتمنت .
  14. تطبیق متداوم پروسه ارزیابی خودی در بخش های اکادمیک ؛ اداری و تدریسی توسط اساتید با تجربه و محصلان شایسته .
  15. اعاده سیستم مجازات ومکافات در سطح این ديپارتمنت.
  16. ایجاد انجمن های ادبی ؛ علمی و فرهنگی محصلان به منظور تربيه  سالم ورشد استعداد های جوانان .

مضامین ثقافت اسلامی
مضامین این دیپارتمنت که در پوهنحی های مختلف  پوهنتون پوليتخنيك كابل تدریس میشوند تحت عناوین ذیل میباشد.
Ø سمستر اول: جهان بینی اسلامی؛
Ø سمستر دوم: فلسفه عبادت در اسلام؛
Ø سمستر سوم: فلسفه اخلاق در اسلام؛
Ø سمستر چهارم: نظام سیاسی اسلام؛
Ø سمستر پنجم: نظام اجتماعی اسلام؛
Ø سمستر ششم: نظام اقتصادي اسلام؛
Ø سمستر هفتم: قران و علوم  معاصر؛
Ø سمستر هشتم: تمدن اسلامی.